Weidegang onder de loep: wat betekent het voor melk en gezondheid?
Wat levert weidegang op in de praktijk? En wat betekent het voor melkproductie en diergezondheid? Om die vraag te beantwoorden deden 78 melkveehouders mee aan een onderzoek waarin weidegang op bedrijfsniveau werd gevolgd en gekoppeld aan gegevens over melk en gezondheid. De uitkomsten van dit onderzoek laten zien dat weidegang meer is dan een ‘wel of niet’-keuze: ook hoe lang en hoe intensief koeien weiden kan samenhangen met verschillen in productie, celgetal en infectiedruk.
Duur en intensiteit: vijf weidegangparameters onderzocht
Om beweidingsduur en -intensiteit beter te begrijpen, is gekeken naar vijf parameters:
uren beweiding per jaar,
aantal weidedagen,
gemiddeld aantal uur per dag,
onbeperkte vs. beperkte weidegang,
beweidingsdruk (aantal koe-uren per hectare beschikbaar voor beweiding).
De effecten bleken wisselend. Over alle parameters daalde de melkproductie licht, terwijl de vet- en eiwitgehaltes over het algemeen iets hoger werden bij meer uren en dagen weidegang en bij een hogere beweidingsdruk. Bij het tankcelgetal werd een opvallend effect gevonden: een hogere beweidingsdruk ging samen met een lager celgetal.
Positieve en negatieve effecten op diergezondheid
Tijdens het weideseizoen hadden minder bedrijven antistoffen tegen Treponema, een bacterie die is geassocieerd met Mortellaro. Dit wijst erop dat de infectiedruk tijdens het weideseizoen lager was dan vóór het weiden. Wel nam de kans op antistoffen tegen longwormen en maagdarmwormen toe.
Foto: Jan Willem Schouten
Basis voor vervolgonderzoek en advies
“De effecten op melkproductie en diergezondheid zijn klein maar veelzijdig.” zegt onderzoeker Iris de Munck. “Dat onderstreept hoe belangrijk het is om weidegang breder te bekijken en verder te verdiepen in wat het op bedrijfsniveau betekent.” Er is geen enkele parameter van beweidingsduur en -intensiteit die consequent alle effecten verklaart. Juist daarom is het waardevol om weidegang niet alleen te beoordelen op ’wel of niet weiden’, maar ook op hoe lang en hoe intensief. De uitkomsten vormen een stevige basis voor vervolgonderzoek en voor het ontwikkelen van praktische adviezen voor melkveehouders die hun weidestrategie verder willen optimaliseren.